จังหวัดพัทลุงประกาศขึ้นบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม ประจำปี 2569 จำนวน 2 รายการ ได้แก่ “ผ้าพัทลุง” ในสาขางานช่างฝีมือดั้งเดิม และ “ควายเลน้อย” ในสาขาความรู้และการปฏิบัติเกี่ยวกับธรรมชาติและจักรวาล รวมถึงสาขาแนวปฏิบัติทางสังคม พิธีกรรม ประเพณี และงานเทศกาล เพื่อคุ้มครองและสืบทอดภูมิปัญญาที่ผูกพันกับวิถีชีวิตของคนพัทลุง

จังหวัดพัทลุง โดยสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดพัทลุง ดำเนินการสำรวจและจัดเก็บข้อมูลมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมในพื้นที่ เพื่อจัดทำรายการเบื้องต้นและเสนอขึ้นบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของจังหวัดพัทลุง ประจำปี 2569 ก่อนที่คณะกรรมการส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม จังหวัดพัทลุง จะพิจารณาเห็นชอบการขึ้นบัญชีจำนวน 2 รายการ
รายการแรก “ผ้าพัทลุง” จัดอยู่ในสาขางานช่างฝีมือดั้งเดิม ซึ่งสะท้อนองค์ความรู้ด้านการทอผ้าและงานฝีมือที่สืบทอดในท้องถิ่น ขณะที่รายการที่สอง “ควายเลน้อย” ครอบคลุมองค์ความรู้และวิถีการอยู่ร่วมกับธรรมชาติ ตลอดจนแนวปฏิบัติทางสังคม พิธีกรรม ประเพณี และงานเทศกาลที่เกี่ยวข้องกับควายเลน้อย

การขึ้นบัญชีครั้งนี้นับเป็นอีกก้าวของการรวบรวมและคุ้มครององค์ความรู้ท้องถิ่นของจังหวัดพัทลุง โดยเฉพาะ “ควายเลน้อย” ที่มีความสัมพันธ์กับระบบนิเวศและวิถีเกษตรกรรมของพื้นที่ทะเลน้อย ขณะที่ “ผ้าพัทลุง” เป็นงานฝีมือที่เชื่อมโยงองค์ความรู้ของช่างท้องถิ่นเข้ากับอัตลักษณ์ของจังหวัด
ทั้งสองรายการจึงไม่ได้เป็นเพียงสิ่งที่ควรเก็บรักษาไว้ในฐานะมรดกทางวัฒนธรรม แต่ยังเป็นต้นทุนสำคัญสำหรับการถ่ายทอดองค์ความรู้สู่คนรุ่นใหม่ และต่อยอดให้เกิดคุณค่าทางสังคม เศรษฐกิจ และการท่องเที่ยวบนพื้นฐานอัตลักษณ์ของจังหวัดพัทลุง
ทั้งนี้ ประกาศจังหวัดพัทลุง เรื่อง ขึ้นบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของจังหวัดพัทลุง ประจำปี 2569 ลงวันที่ 9 กันยายน 2569 โดยนายสุจินต์ วาจากิจ ผู้ว่าราชการจังหวัดพัทลุง